Spring naar inhoud

1.4 Wij werken aan kwaliteit en duurzaamheid

Patrimonium werkt aan het behoud en de verduurzaming van haar woningvoorraad door gericht onderhoud, investeringen en een integrale vastgoedstrategie die aansluit op maatschappelijke en klimaatdoelen. De organisatie combineert technisch beheer met aandacht voor leefbaarheid en sociale samenhang in wijken, waarbij samenwerking met partners essentieel is. Door planmatig onderhoud en verduurzaming streeft Patrimonium naar een toekomstbestendige woningportefeuille.

Onze strategie richt zich op

  • Vastgoedsturing
  • Onderhoud woningbezit
  • Duurzaamheid
  • Leefbaarheid en kwetsbaarheid

Vastgoedsturing

De vastgoedsturing van de organisatie is gebaseerd op een integrale benadering van beleidsonderdelen zoals betaalbaarheid, beschikbaarheid, kwaliteit, onderhoud, investeringen en duurzaamheid. Deze samenhang is uitgewerkt per complex en vormt de basis voor het strategisch beheer van het woningbezit. Het beleidsplan Vastgoedstrategie 2022–2035 is leidend en sluit aan op het huur-, onderhouds-, investerings- en duurzaamheidsbeleid.

Voor elk woningcomplex is een specifieke strategie vastgesteld, waarin aspecten als huurbeleid, onderhoudsniveau, investeringsbehoefte, doelgroep gerichtheid en energiemaatregelen zijn opgenomen. De technische en woontechnische kwaliteit van het bezit is gedetailleerd geïnventariseerd, wat heeft geleid tot uitgebreide complexinformatie. Deze informatie vormt de basis voor het bepalen van de gewenste kwaliteit en het afstemmen van maatregelen op specifieke doelgroepen, zoals senioren en mensen met een beperking.

Bij het beoordelen van de kwaliteit van het woningbezit wordt nadruk gelegd op afwerkingsniveau, installaties, veiligheid en duurzaamheid.Investeringen worden beoordeeld op maatschappelijk rendement en de haalbaarheid van financiering via huuropbrengsten. De vastgoedstrategie wordt regelmatig geactualiseerd om in te spelen op veranderende beleidskaders, demografische ontwikkelingen en regelgeving.

Kortom, de vastgoedsturing is een dynamisch proces dat gericht is op het realiseren van een toekomstbestendige woningportefeuille, waarbij technische kwaliteit, sociale behoeften en duurzaamheid een rol spelen.

Onderhoud woningbezit

Het technisch beheer is primair gericht op het in stand houden van de kwaliteit van de woningvoorraad, waarbij de wensen van huurders een belangrijke rol spelen.

Een belangrijk onderdeel van het beleid is de ruimte die huurders krijgen om hun woning naar eigen wens aan te passen. Dit is vastgelegd in het beleid voor zelf aangebrachte voorzieningen (ZAV), waarin keuzevrijheid centraal staat.

Patrimonium voert verschillende typen onderhoud uit om de kwaliteit van haar woningvoorraad te waarborgen en te verbeteren. Deze onderhoudsvormen zijn zorgvuldig afgestemd op de behoeften van huurders en de technische staat van de woningen.

Reparatieonderhoud

Reparatieverzoeken hebben doorgaans betrekking op acute problemen die snel en effectief moeten worden opgelost. Een deel van deze werkzaamheden wordt door eigen medewerkers uitgevoerd, terwijl specialistische taken worden uitbesteed aan externe partijen.

Mutatieonderhoud

Om nieuwe huurders een kwalitatief goede woning te kunnen aanbieden, voert Patrimonium standaard mutatieonderhoud uit voordat een woning opnieuw wordt verhuurd. Dit zorgt voor een frisse en veilige start voor de nieuwe bewoners.

Individueel planmatig onderhoud

Vervangingsonderhoud binnen de woning, zoals het vernieuwen van onderdelen, wordt meestal op verzoek van de huurder uitgevoerd. Uit ervaring blijkt dat huurders de voorkeur geven aan onderhoud op aanvraag boven een collectieve, complexgewijze aanpak.

Contractenonderhoud

Voor terugkerende onderhoudswerkzaamheden heeft Patrimonium onderhoudscontracten afgesloten met gespecialiseerde bedrijven. Dit betreft onder andere het onderhoud aan cv-installaties, liften, tuinvoorzieningen, brandmeldinstallaties en rookwarmteafvoer in atriums.

Planmatig (seriematig) onderhoud

Dit type onderhoud richt zich op het casco van de woning en wordt uitgevoerd volgens een meerjarenplanning. Het heeft een preventief karakter en is bedoeld om klachten en gebreken zoveel mogelijk te voorkomen.

De meerjarenonderhoudsbegroting wordt jaarlijks bijgesteld op basis van uitgevoerde kwaliteitsinspecties. Hierbij wordt niet alleen gekeken naar de technische staat van de woningen, maar ook naar het strategisch voorraadbeleid. Alle onderhoudsinspanningen zijn gericht op het behoud en de instandhouding van het huidige woningbezit. De totale jaarlijkse kosten voor onderhoud geven het navolgende beeld:

Soort onderhoud (* €1.000) 2025 2024 2023 2022 2021
Dagelijks onderhoud 442 447 348 422 355
Planmatig en contract onderhoud 777 753 535 845 1.219
Totaal  1.219  1.200 883 1.267 1.574

De hierboven vermelde bedragen betreffen het totaal van de aan derden betaalde kosten en de directe loonkosten van de eigen dienst.

Duurzaamheid

De afgelopen jaren heeft Patrimonium belangrijke resultaten geboekt op het gebied van duurzaamheid. Een aantal energieprojecten in het oudere woningbezit is uitgevoerd, waarbij bewoners de mogelijkheid hadden om voor extra keuzepakketten te kiezen. Maatregelen die worden genomen in het kader van duurzaamheid zijn onder meer:

  • De zorg voor de omgevingskwaliteit en de leefbaarheid;
  • Aandacht bij onderhoud voor energiebesparing en woonlastenontwikkeling, duurzame onderhoudsmaterialen, consumentenwensen en verlenging van de levensduur;
  • Onderzoek naar energieprestaties op complexniveau;
  • Het voldoen aan de verplichtingen m.b.t. rookmelders aanbrengen in alle woningen;
  • Het aanbrengen van veilig hang- en sluitwerk bij nieuwbouw en renovatieprojecten, dat voldoet aan het politiekeurmerk veilig wonen;
  • Aanbrengen van een aansluiting voor elektrisch koken op verzoek van huurder en bij mutatie;
  • Aandacht voor communicatie met (toekomstige) bewoners met betrekking tot duurzaamheid.

De komende jaren combineren we duurzaamheidsmaatregelen met andere onderhoudsactiviteiten op basis van onze meerjarenonderhoudsplanning. Wij verbeteren de energieprestaties van het woningbezit door isolerende maatregelen en energiezuinige installaties. Hierbij maken we de afweging of de maatregelen financieel verantwoord en technisch haalbaar zijn. De belangrijkste ingrepen zullen plaatsvinden met de wijkuitvoeringsplannen voor het warmteprogramma van de bestaande wijken van Urk. De gekozen oplossing van gemeente Urk is een warmtenet dat gevoed wordt vanuit de bestaande warmteoverschot van de visindustrie. Het betreft een lage temperatuur warmtenet dat centraal wordt opgewarmd naar een middentemperatuur. Dit is een goede bron voor onze woningen in de bestaande voorraad die nu nog op het gas zijn aangesloten. Volgens plan wordt in komende jaren de wijkuitvoeringsplannen nader uitgewerkt.

Vanaf de nieuwbouwwijk De Akkers in de Zeeheldenwijk worden de woningen aangesloten op een nieuw warmtenet dat gevoed wordt door de visindustrie- en vriesbedrijven van het industrieterrein Port of Urk.

Deze werkwijze voor Urk past goed in ons duurzaamheidsbeleid, waarin we streven naar een duurzame, gasloze woningvoorraad in 2050. Hiermee sluiten we aan bij de lange termijndoelstellingen van de overheid. Dit is een lange weg en in de tussentijd zullen zich ontwikkelingen voordoen die de weg naar energieneutraliteit beïnvloeden. Daarom wil Patrimonium haar beleid stapsgewijs invulling geven.

Patrimonium heeft een aantal beweegredenen om te streven naar een duurzame sociale huurwoningvoorraad:

  • Het draagt bij aan de beheersing van de woonlasten voor de huurder.
  • Het beperkt het gebruik van fossiele brandstoffen, waardoor het milieu minder belast wordt.
  • Het woonklimaat in de woning wordt verbeterd.
  • De levensduur en de waarde van het bezit wordt vergroot.

Hierbij volgen wij de uitgangspunten van Trias Energetica:

  • Reductie warmtevraag.
  • Verduurzaming warmtevraag.
  • Verduurzaming elektriciteitsvraag.

Energie-index

De energieprestatie van woningen wordt afgemeten door een energie-index of energielabel. Regelmatig wordt de methodiek van bepaling gewijzigd. Teneinde vergelijkbaarheid door de jaren heen te realiseren zijn energie-indexen omgezet naar een energielabel. Onderstaande afbeelding geeft de ontwikkeling van de energielabels van het woningbezit van Patrimonium weer.

Bovenstaande grafiek in tabel-vorm:

  Label A+(++) Label A Label B Label C Label D Label E Label F Label G
2007 0% 9,0% 6,7% 20,6% 29,5% 18,7% 9,1% 6,4%
2010 0% 21,9% 14,3% 20,4% 27,2% 15,3% 0,9% 0,0%
2015 0% 30,5% 23,7% 15,6% 23,2% 6,3% 0,7% 0,0%
2020 0% 47,6% 24,2% 26,9% 0,6% 0,1% 0,0% 0,4%
2025 20,0% 38,1% 16,0% 25,0% 0,8% 0,0% 0,0% 0,2%

Leefbaarheid en kwetsbaarheid

Leefbaarheid

Patrimonium investeert vanuit haar sociale doelstelling in de leefomgeving van buurten waar haar woningen staan. Leefbaarheid krijgt structureel aandacht binnen het strategisch voorraadbeleid, waarbij zowel kwantitatieve als kwalitatieve gegevens worden gebruikt. Verhuurmedewerkers spelen een belangrijke rol door hun dagelijkse contact met bewoners en woningzoekenden, waardoor kwalitatieve informatie over wonen, woonwensen en woonomgeving wordt verkregen. Daarnaast beschikken we over feitelijke gegevens zoals woonduur, mutatiegraad en aanbiedingsgraad op complexniveau.

Om leefbaarheid te stimuleren, heeft Patrimonium een leefbaarheidsfonds dat initiatieven van huurders ondersteunt op sociaal, cultureel en maatschappelijk vlak. Deze initiatieven moeten een duurzame meerwaarde bieden voor (delen van) de gemeenschap in Urk. In 2025 heeft Patrimonium twee initiatieven ondersteunt met een bijdrage vanuit haar leefbaarheidsfonds.

Buurtproblematiek

Waar verschillende mensen bij elkaar in de buurt wonen kunnen bewoners overlast ervaren, zoals geluid, slecht tuinonderhoud of problemen in gemeenschappelijke ruimten. Patrimonium stimuleert dat buren dit eerst zelf oplossen, maar klachten worden soms gemeld. Verhuurmedewerkers proberen dit meestal op te lossen via contact met bewoners; soms is overleg met maatschappelijke instanties nodig. Als dit niet werkt, kan buurtbemiddeling via Algemeen Maatschappelijk Werk worden ingezet.

Bij situaties met veiligheidsrisico’s of zorgbehoefte is een persoonsgerichte aanpak vereist. Dit betreft een maatwerk-aanpak waarbij meerdere organisaties gezamenlijk een werkmethode afstemmen en afspraken maken. Patrimonium besteedt extra aandacht aan complexen met gemengde doelgroepen en voert preventieve inspecties uit in algemene ruimten

Patrimonium beschikt daarnaast over een Nieuwe kansbeleid. De kerntaak van woningcorporaties is het huisvesten van mensen met een lager inkomen, daartoe behoort ook de doelgroep van kwetsbare mensen. De meeste van deze klanten redden zich prima met hier en daar een beetje steun. Een klein deel komt echter in de problemen. Deze problemen komen meestal tot uiting in een betalingsachterstand of overlast gevende situaties. Dit kan leiden tot woonproblemen (huisuitzetting, niet toegewezen krijgen van een woning). Met het Nieuwe kansbeleid heeft Patrimonium helder gemaakt wat onze rol is voor deze groep. Patrimonium vindt dat iedereen een nieuwe kans verdient, maar dat duidelijk moet zijn onder welke voorwaarden. Met het inbouwen van criteria voor een nieuwe kans hoopt Patrimonium bij te dragen aan het verhogen van de slagingskans van het (her)huisvesten van deze groep.

Dit beleid heeft ook als doel meer duidelijkheid te geven aan professionals, die betrokken zijn bij huisvestingsaanvragen of (dreigende) huisuitzettingen.